TVET ialah singkatan Technical and Vocational Education and Training, atau Pendidikan dan Latihan Teknikal dan Vokasional dalam Bahasa Melayu. Sistem ini ditadbir oleh 12 kementerian di Malaysia dengan JPK di bawah Kementerian Sumber Manusia sebagai penyelaras utama.

Siapa yang layak memohon TVET?

Warganegara Malaysia berumur 15 hingga 40 tahun layak memohon. SKM Tahap 1 dan 2 hanya memerlukan lulus PT3. SPM gagal pun boleh memohon ke program tertentu. SKM Tahap 3 memerlukan SPM, dan DKM Tahap 4 memerlukan SKM Tahap 3. Pekerja berpengalaman boleh mendapat SKM melalui laluan PPT tanpa latihan formal.

Berapa lama tempoh pengajian TVET?

SKM Tahap 1 mengambil 6 hingga 12 bulan, SKM Tahap 2 selama 12 hingga 18 bulan, SKM Tahap 3 selama 24 bulan, DKM Tahap 4 selama 30 hingga 36 bulan, dan DLKM Tahap 5 selama 24 bulan.

Adakah sijil TVET diiktiraf?

Ya. SKM, DKM, dan DLKM diiktiraf oleh JPK di bawah Akta 652. Sijil ini berdaftar dalam Daftar Kelayakan Malaysia (MQR) di bawah MQA. Jabatan Perkhidmatan Awam (JPA) turut mengiktiraf SKM untuk jawatan teknikal dalam perkhidmatan kerajaan.

Berapa kos pengajian TVET?

Kos pengajian TVET di institusi awam seperti ILP dan ADTEC adalah percuma atau sangat rendah. Institusi swasta mengenakan yuran antara RM3,000 hingga RM20,000 bergantung kepada program. Pelajar boleh memohon pinjaman PTPK antara RM5,000 hingga RM24,000.

Apa Itu TVET? Panduan Lengkap Pendidikan Teknikal dan Vokasional Malaysia 2026

Oleh Pasukan Editorial MyTVET | Dikemas kini: 2026-04-03

TVET ialah singkatan kepada Technical and Vocational Education and Training. Dalam Bahasa Melayu, TVET bermaksud Pendidikan dan Latihan Teknikal dan Vokasional. Sistem TVET Malaysia menyediakan 7,290 kursus kemahiran di 1,135 institusi latihan merentasi 16 negeri. Kadar kebolehpasaran graduan TVET ialah 83.1% dalam tempoh tiga bulan selepas tamat pengajian berdasarkan data Jabatan Pembangunan Kemahiran (JPK).

Apa Itu TVET Malaysia

TVET Malaysia ialah sistem pendidikan yang memberi penekanan kepada kemahiran teknikal dan praktikal untuk pasaran kerja. Nisbah komponen praktikal kepada teori ialah 70:30 bagi kebanyakan program TVET, berbanding 30:70 di universiti konvensional.

Sistem TVET beroperasi di bawah Akta Pembangunan Kemahiran Kebangsaan 2006 (Akta 652). Akta ini menetapkan standard latihan kemahiran melalui Standard Kemahiran Pekerjaan Kebangsaan (SKPK) yang dibangunkan bersama industri.

TVET berbeza daripada pendidikan universiti dalam beberapa aspek:

Pelajar menggunakan peralatan industri sebenar semasa latihan
Tempoh pengajian antara 6 bulan hingga 4 tahun bergantung kepada tahap
Kos pengajian lebih rendah, terutama di institusi awam
Pinjaman PTPK tersedia antara RM5,000 hingga RM24,000

Siapa Mentadbir TVET di Malaysia

TVET Malaysia ditadbir oleh 12 kementerian yang berbeza. Majlis TVET Negara, yang dipengerusikan oleh Timbalan Perdana Menteri, menyelaras dasar TVET di peringkat tertinggi.

Dua kementerian utama dalam pentadbiran TVET:

Kementerian Sumber Manusia (KSM):

Jabatan Pembangunan Kemahiran (JPK) mengeluarkan SKM, DKM, dan DLKM
Jabatan Tenaga Manusia (JTM) mengendalikan ILP dan ADTEC
Mengawal selia pusat bertauliah swasta

Kementerian Pendidikan (KPM):

Bahagian Pendidikan dan Latihan Teknikal Vokasional (BPLTV) mengurus Kolej Vokasional
Mengeluarkan Sijil Vokasional Malaysia (SVM) dan Diploma Vokasional Malaysia (DVM)
86 Kolej Vokasional dan 9 Sekolah Menengah Teknik di seluruh negara

Kementerian lain yang turut menawarkan program TVET termasuk Kementerian Pertanian dan Keterjaminan Makanan, Kementerian Belia dan Sukan, serta MARA di bawah Kementerian Kemajuan Desa dan Wilayah.

Tahap Kelayakan TVET

Kelayakan TVET Malaysia berdaftar dalam Kerangka Kelayakan Malaysia (MQF) dan Daftar Kelayakan Malaysia (MQR) di bawah Agensi Kelayakan Malaysia (MQA).

Tahap MQF	Nama Kelayakan	Singkatan	Tempoh	Badan Pensijil
Tahap 1	Sijil Kemahiran Malaysia Tahap 1	SKM 1	6 hingga 12 bulan	JPK
Tahap 2	Sijil Kemahiran Malaysia Tahap 2	SKM 2	12 hingga 18 bulan	JPK
Tahap 3	Sijil Kemahiran Malaysia Tahap 3	SKM 3	24 bulan	JPK
Tahap 3	Sijil Vokasional Malaysia	SVM	24 bulan	KPM
Tahap 4	Diploma Kemahiran Malaysia	DKM	30 hingga 36 bulan	JPK
Tahap 4	Diploma Vokasional Malaysia	DVM	24 hingga 30 bulan	KPM
Tahap 5	Diploma Lanjutan Kemahiran Malaysia	DLKM	24 bulan	JPK
Tahap 6	Ijazah Sarjana Muda Teknologi	-	48 bulan	Politeknik

SKM dikeluarkan oleh JPK di bawah KSM. SVM dan DVM dikeluarkan oleh BPLTV di bawah KPM. Kedua-dua laluan diiktiraf dalam MQF.

Tiga Laluan Mendapatkan Sijil TVET

Terdapat tiga laluan utama untuk mendapatkan sijil kemahiran di bawah JPK:

1. Sistem Latihan Penuh Masa (SLaPB) Pelajar mengikuti latihan sepenuh masa di pusat bertauliah yang berdaftar dengan JPK. Ini ialah laluan paling biasa. Latihan merangkumi teori dan amali mengikut SKPK. Tempoh bergantung kepada tahap kelayakan.

2. Sistem Latihan Dual Nasional (SLDN) Pelajar berlatih di dua lokasi: pusat latihan dan syarikat industri. Nisbah masa di industri biasanya 70% hingga 80%. SLDN sesuai untuk pelajar yang ingin pengalaman kerja sebenar semasa latihan. Syarikat rakan industri menyediakan mentor dan peralatan.

3. Pentauliahan Pencapaian Terdahulu (PPT) Pekerja yang sudah mempunyai pengalaman kerja boleh mendapatkan SKM tanpa mengikuti latihan formal. JPK menilai kemahiran sedia ada melalui penilaian praktikal dan portfolio. PPT sesuai untuk pekerja berpengalaman yang belum mempunyai sijil rasmi.

Bidang Utama TVET

Kursus TVET di Malaysia merangkumi lebih 200 bidang pekerjaan. Antara bidang utama:

Automotif: Penyelenggaraan kenderaan ringan, diagnostik enjin, pembaikan badan kenderaan
Elektrik dan Elektronik: Pendawaian domestik dan industri, sistem kawalan, automasi
Kimpalan: Kimpalan arka, kimpalan gas, fabrikasi kepingan logam
Kulinari dan Makanan: Penyediaan makanan, pastri dan bakeri, pengurusan dapur
Teknologi Maklumat: Rangkaian komputer, pengaturcaraan, keselamatan siber. 29 program ijazah sarjana muda IT ditawarkan di 7 universiti
Pembuatan: Pemesinan CNC, pembuatan acuan dan dai, kawalan kualiti
Pembinaan: Pembinaan bangunan, kerja paip domestik, kerja kayu
Fesyen dan Pakaian: Pembuatan pakaian wanita dan lelaki, rekaan fesyen
Kecantikan: Dandanan rambut, rawatan spa, penjagaan kecantikan
Penyejukan dan Penyamanan Udara: Pemasangan dan penyelenggaraan sistem HVAC

Institusi TVET di Malaysia

Terdapat 1,135 institusi TVET berdaftar yang menawarkan 7,290 kursus di seluruh Malaysia.

Institusi Sektor Awam:

Jenis Institusi	Agensi	Bilangan
Institut Latihan Perindustrian (ILP)	JTM, KSM	23
Pusat Latihan Teknologi Tinggi (ADTEC)	JTM, KSM	10
Kolej Vokasional	BPLTV, KPM	86
Kolej Komuniti	JPP, KPT	105
Institut Kemahiran MARA (IKM)	MARA	13
Pusat Giat MARA	MARA	271
Politeknik	JPP, KPT	36

Institusi Sektor Swasta: Pusat bertauliah swasta yang berdaftar dengan JPK. Institusi ini perlu memenuhi syarat peralatan, tenaga pengajar, dan kurikulum yang ditetapkan oleh JPK sebelum dibenarkan mengendalikan latihan.

Lima negeri dengan bilangan kursus TVET tertinggi: Selangor (1,274 kursus), Johor (737), Perak (614), Sarawak (583), dan Kedah (546).

Syarat Kelayakan dan Cara Memohon TVET

Syarat kelayakan berbeza mengikut tahap:

SKM Tahap 1 dan 2:

Warganegara Malaysia berumur 15 tahun ke atas
Lulus PT3 atau setaraf
Sesetengah program menerima calon tanpa kelayakan akademik

SKM Tahap 3:

Warganegara Malaysia
Lulus SPM atau setaraf
Sesetengah program memerlukan kredit dalam mata pelajaran tertentu

DKM Tahap 4:

Memiliki SKM Tahap 3 dalam bidang berkaitan, atau
Lulus SPM dengan kredit dalam mata pelajaran teknikal berkaitan

SPM gagal atau result tak berapa okay? TVET tetap menerima permohonan. SKM Tahap 1 dan 2 hanya memerlukan PT3. Calon tanpa kelayakan akademik formal pun boleh memohon ke program tertentu. Tiada syarat lulus Bahasa Inggeris untuk kebanyakan program SKM. Had umur sehingga 40 tahun (sesetengah institusi menerima sehingga 45 tahun).

Permohonan Melalui UP_TVET (Portal Berpusat)

Sejak April 2025, semua permohonan ke institusi TVET awam diselaraskan melalui UP_TVET. Dua mod pengambilan:

UP_TVET Perdana (dua kali setahun):

Ambilan Julai 2026: permohonan dibuka 1 April hingga 8 Mei 2026
15,000 tempat di 106 institusi di bawah 5 kementerian (KESUMA, KBS, KKDW, MOTAC, KPKM)
Temuduga: 4 hingga 8 Mei 2026
Keputusan: 11 hingga 22 Mei 2026
Pengesahan tawaran: 25 Mei hingga 7 Jun 2026
Rayuan: 8 hingga 30 Jun 2026

UP_TVET Flexi (sepanjang tahun):

Kursus penuh masa dan kursus pendek
Institusi awam dan swasta
Sesuai untuk pekerja yang ingin tingkatkan kemahiran atau tukar bidang

Saluran Permohonan Lain

e-Daftar JTM untuk ILP dan ADTEC di bawah Jabatan Tenaga Manusia
Sistem e-Mohon untuk politeknik dan kolej komuniti
Permohonan terus ke institusi latihan pilihan

Kelebihan TVET

Kadar kebolehpasaran graduan TVET ialah 83.1% dalam tempoh tiga bulan selepas tamat pengajian (data JPK).

Graduan memperoleh kemahiran yang terus boleh digunakan di tempat kerja
Latihan menggunakan peralatan dan persekitaran industri sebenar
Yuran pengajian di institusi awam (ILP, ADTEC) adalah percuma atau sangat rendah
Pinjaman PTPK tersedia antara RM5,000 hingga RM24,000 untuk institusi swasta
Sijil SKM, DKM, dan DLKM diiktiraf oleh JPK, MQA, dan JPA
Laluan kerjaya jelas dari SKM Tahap 1 hingga Ijazah Sarjana Muda Teknologi Tahap 6
Peluang keusahawanan dengan kemahiran praktikal selepas tamat pengajian
Jabatan Perkhidmatan Awam (JPA) mengiktiraf SKM untuk jawatan teknikal kerajaan

Gaji Graduan TVET

Gaji graduan TVET bergantung kepada bidang, tahap kelayakan, dan lokasi kerja:

Bidang	SKM Tahap 3	DKM Tahap 4	DLKM Tahap 5
Kimpalan (darat)	RM1,800 hingga RM2,500	RM2,500 hingga RM3,500	RM3,500 hingga RM5,000
Kimpalan bawah air	-	-	RM8,000 hingga RM30,000+
Elektrik dan Elektronik	RM1,500 hingga RM2,200	RM2,200 hingga RM3,000	RM3,000 hingga RM4,500
Automotif	RM1,500 hingga RM2,000	RM2,000 hingga RM3,000	RM3,000 hingga RM4,000
Teknologi Maklumat	RM1,800 hingga RM2,500	RM2,500 hingga RM3,500	RM3,500 hingga RM5,000
Kulinari	RM1,500 hingga RM2,000	RM2,000 hingga RM3,500	RM3,500 hingga RM5,000
Penyejukan dan HVAC	RM1,800 hingga RM2,500	RM2,500 hingga RM3,500	RM3,500 hingga RM5,000
Minyak dan Gas	RM2,000 hingga RM3,000	RM3,000 hingga RM5,000	RM5,000 hingga RM10,000+

Kimpalan bawah air dan sektor minyak dan gas menawarkan gaji tertinggi di kalangan graduan TVET. Gaji meningkat dengan pengalaman kerja dan pensijilan tambahan.

53.56% lepasan SPM dan setaraf memilih laluan TVET pada 2025, peningkatan daripada tahun sebelumnya. Trend ini menunjukkan TVET bukan pilihan kedua, tetapi laluan utama ke kerjaya teknikal.

Perbezaan TVET dan Universiti

Aspek	TVET	Universiti
Fokus	Kemahiran praktikal dan teknikal	Teori akademik dan penyelidikan
Nisbah praktikal:teori	70:30	30:70
Tempoh pengajian	6 bulan hingga 4 tahun	3 hingga 5 tahun
Kos purata	Percuma (awam) hingga RM20,000 (swasta)	RM10,000 hingga RM50,000+
Kelayakan masuk minimum	PT3 (SKM Tahap 1)	SPM (diploma), STPM (ijazah)
Badan pensijilan	JPK (KSM) dan BPLTV (KPM)	MQA (KPT)
Pembiayaan	Pinjaman PTPK	Pinjaman PTPTN
Kebolehpasaran	83.1% dalam 3 bulan	66.3% dalam 6 bulan (KPT, 2024)
Laluan perantisan	SLDN (industri + latihan)	Latihan industri 1 semester